İskoçya son yıllarda uzay endüstrisinde önemli bir gelişim kaydetti. Glasgow’daki mühendisler CubeSat adı verilen küçük ve modüler uyduları üretmeye başladı. Bu uydular ülkenin uzay ekosisteminin temelini oluşturuyor. AAC Clyde Space adlı İsveç destekli bir şirket bu dönüşümün merkezinde yer alıyor ve 2014 yılından bu yana CubeSat üretiminden elde ettiği verilerle büyüdü. Şirketin CEO'su Luis Gomes müşterilerin donanım yerine kullanılabilir veri satın almayı tercih ettiğini belirtiyor.
İskoçya'nın hızla gelişen uzay ekosistemi uydu üretimi fırlatma ve veri analizi gibi alanları kapsayacak şekilde dikey bir entegrasyon sağladı. Edinburgh’daki analiz firmaları Dünya yörüngesinde bulunan 10.000'den fazla uydudan gelen verileri işliyor. Aynı zamanda roket üreticileri Orbex ve Skyrora da Shetland Adası’nda SaxaVord Uzay Limanı'nı kurarak bu uyduları İskoç topraklarından fırlatmaya hazırlanıyor. SaxaVord Birleşik Krallık'ın ilk dikey fırlatma tesisi olma hedefiyle inşa ediliyor.
Skyrora ve Orbex fırlatma altyapısını güçlendiriyor
Skyrora SaxaVord'dan fırlatmalar yapabilmek için İngiltere'nin ilk lisansını aldı ve bu süreçte "uzay çekici" görevi görebilen roketler geliştirdi. Şirketin yaklaşımı SpaceX gibi büyük oyunculardan farklı olarak daha hedefli görevler için tasarlanmış bir "taksi hizmeti" sağlamak üzerine odaklanıyor. Skyrora roketlerinin manevra yapabilme ve yakıt ikmali yapabilme gibi özelliklerle farklılaştığını vurguluyor. Bu düşük maliyetli ve özelleştirilmiş fırlatmalar için bir fırsat yaratıyor. Ancak bu gelişmeler İngiltere'nin uzaya yapılan yatırımlarının diğer Avrupa ülkelerine kıyasla geride kalmasıyla karşı karşıya kalıyor. Almanya uzay tabanlı güvenlik kapasitesini genişletmek için 35 milyar euro ayırırken İngiltere’nin Avrupa Uzay Ajansı'na (ESA) yaptığı katkılar azalmış durumda. Bu durum İngiltere'nin diğer Avrupa ülkeleriyle rekabet etmesi açısından bir zorluk teşkil edebilir.
İskoçya’nın uzay sektörü büyük hükümet yatırımlarına ihtiyaç duyuyor. Strathclyde Üniversitesi’nden Profesör Malcolm Macdonald hükümetin hibelerden sözleşmelere geçmesi gerektiğini ve uzun vadeli programların sektörün istikrarını sağlayacağını belirtiyor. SaxaVord CEO’su Scott Hammond da benzer şekilde hükümetin erken aşama fırlatma şirketlerini desteklemesi gerektiğini vurguluyor. Fırlatma sahası için 50 milyon sterlinlik altyapı yatırımı talep eden Hammond sektörün gelişimi için devlet desteğinin kritik olduğunu ifade ediyor. İskoçya'nın hızla büyüyen uzay ekosistemi inovasyon ve yatırım ile şekillenen bir geleceğe işaret ediyor. Ancak ülkenin uzaya yapılan yatırımlar konusunda Avrupa'daki diğer büyük oyunculardan geride kalmaması için daha fazla desteğe ihtiyacı olduğu aşikar.